لوله فولادی چیست؟

لوله های فولادی از ورق فولادی خم شده به شکل دایره یا استوانه ساخته می شوند. ممکن است به طور پیوسته یک سیم پیچ نوار فولادی خم شده به مارپیچ و قنداق در امتداد درز جوش داده شوند. لوله های فولادی متداول ترین لوله ها در سیستم های آبرسانی هستند. همچنین در خطوط لوله گاز طبیعی و سیستم های فاضلاب استفاده می شوند. اگر چه نسبت به لوله های دیگر نسبتاً گران هستند اما این مزیت را دارند که می توانند فشارهای زیادی را تحمل کنند. این محصول در ابعاد مختلفی موجود است و می تواند به راحتی جوش داده شود.

انواع لوله فولادی و غیر فولادی بر حسب مواد اولیه و متریال بکار رفته در آن می توانند متفاوت باشند و در عین حال کاربرد آنها نیز متفاوت می باشد. لوله فولادی و غیر فولادی را می توان به ترتیب زیر نام برد:

  • لوله فولادی یا آهنی
  • لوله چدن
  • لوله نشکن فلزی
  • لوله گالوانیزه
  • لوله مسی
  • لوله آزبست
  • لوله پلاستیکی
  • لوله پی وی سی
  • لوله پلی اتیلن

در اینجا قصد داریم به لوله هایی از جنس فولاد و فلز بپردازیم و لوله پلاستیکی، لوله آزبست، لوله پی وی سی و لوله پلی اتیلن مدنظر نمی باشد

لوله فولادی یا آهنی

لوله فولادی لوله آهنی از رنگ سیاه برخوردار می باشد که رنگ سیاه آن به دلیل فولاد کربن بکار رفته در آن می باشد. لوله فولادی یا آهنی قطر زیادی دارد و معمولاً از آن در زیرساخت های فاضلابی و زیرزمینی استفاده می شود. استحکام بالای لوله فولادی بی نظیر است و عمر بالای آن باعث می شود د کاربردهای صنعتی بیش از هر لوله ای از لوله فولادی استفاده شود. علاوه بر این استحکام بالای آن در برابر گرما و حرارت باعث می شود بتوان از آن در لوله کشی ساختمان برای آب گرم، لوله های پالایشگاهی نفتی و پتروشیمی و لوله کشی های گاز استفاده کرد. .

لوله چدن

جنس لوله های چدنی از چدن ریخته گری است که متناسب با کاربرد و استفاده ای که از آن می شود، فرمول ساخت آن نیز می تواند متفاوت باشد. نوع آلیاژ و میزان آلیاژ بکار رفته در آن، شکل ظاهری لوله و طول آن و در نهایت نوع اتصالاتی که آن بکار می رود، متفاوت است. از این لوله غالباً در سیستم زیر ساخت فاضلابی و لوله کشی های فاضلابی استفاده می شود. در زیرساخت های فاضلابی از دو نوع لوله چدن استفاده می شود که به ترتیب می توان به لوله چدن سرتوپی و لوله چدن دو سرتخت اشاره کرد. لوله چدن توپی به نام لوله بوشن دار و لوله چدن تخت به نام لوله بدون بوشن نیز شناخته می شود.

تفاوت این دو نوع لوله چدنی در میزان تحمل فشار بیشتر، نوع پیوند و تحمل حرارت بیشتر نسبت به دیگر لوله های فلزی می باشدکه لوله چدن سرتخت از این ویژگی ها برخوردار می باشد. علاوه بر این لوله چدن سرتخت به دلیل ضخامت کمتر و وزن کمتر و نوع جوش و پیوند، نداشتن مادگی و لبه قیطانی، بیشترین کاربرد را نسبت به لوله چدن سرتوپی دارد.

لوله های چدن از مزایا و معایبی برخوردار می باشد که مزایای آنها می توان به استحکام و مقاومت بالا، میزان فرسودگی پایین تر، میزان گرفتگی کمتر و راحتی در باز کردن آن و ارزان تر بودن آنها نسبت به لوله های فولادی یا آهنی اشاره کرد. در مورد معایب آنها نیز می توان به کند بودن روند اتصال و نصب لوله های چدن نسبت به لوله های فولادی، زنگ زدگی ناشی از مواد شیمیایی فاضلابی و وزن بالای آنها اشاره کرد.

لوله گالوانیزه

در صنایع به دلیل مواد شیمیایی که وجود دارد، لوله های چدن آسیب پذیر هستند و به مرور دچار زنگ زدگی و خوردگی می شوند. بر رفع این مشکل از لوله های گالوانیزه استفاده می شود که به دلیل پوشش بکار رفته در آن در برابر خوردگی و زنگ زدگی مقاوم است. لوله های گالوانیزه در دو دوسته بندی لوله آهنی گالوانیزه و لوله فولادی گالوانیزه قرار می گیرند. این دو نوع از لوله گالوانیزه در بازار با عنوان لوله آهنی سفید شناخته می شود که به لحاظ ظاهری تفاوت چندانی ندارند و تفاوت آنها در وزن و براقیت آنها است که لوله فولادی از این مزیت برخوردار می باشد.

لوله گالوانیزه فولادی

نحوه ساخت لوله فولادی گالوانیزه به این ترتیب می باشد که ورق فولادی را با فشار فراوان از یک قالب عبور می دهند و سپس درز لوله جوش داده می شود. در نهایت برای افزایش میزان مقاومت لوله فولادی در برابر زنگ زدگی و اسید، آن را در یک وان آبکاری گالوانیزه که متشکل از روی اندود شده می باشد، قرار می دهند. این نوع لوله در تخلیه فاضلاب های بهداشتی کوچک استفاده می شود که کاربرد اصلی آن در مصارف تهویه می باشد. لوله فولادی گالوانیزه نسبت به لوله آهنی مقاومت کمتری دارد و مواد مخرب لوله های چدن مانند اسیدها، لوله های فولادی گالوانیزه را نیز تخریب می کند.

لوله گالوانیزه آهنی

جنس لوله از آهن سفید می شود که با استفاده از روش نورد تولید می شود. درز این لوله با استفاده از دستگاه درز جوش، جوش داده شده و در نهایت لوله را روی مذاب قرار می دهند. به لوله آهنی گالوانیزه، لوله با درز نیز گفته می شود. شکل ظاهری لوله خاکستری رنگ و تیره می باشد که به دو شکل سبک و متوسط تولید و عرضه می شود.

هر دو نوع لوله گالوانیزه به صورت شاخه های شش متری و دو سر دنده ساخته می شوند. قطر لوله های گالوانیزه اسمی می باشد که معمولاً کمتر از قطر خارجی و بیشتر از قطر داخلی و تا قطر 8 اینچ ساخته می شود. در کل می توان گفت لوله گالوانیزه را بر اساس نمره شناسایی می کنند. انجام جوشکاری روی لوله گالوانیزه امری خطرناک است و گرمای ناشی از جوشکاری موجب سوختن روکش شده که باعث می شود دود سفید و غلیظ تولید شود. این دود محیط را آلوده کرده و به دستگاه تنفسی آسیب میزند.

لوله مسی

متریال بکار رفته در این نوع لوله مس می باشد که باعث گران تر بودن این لوله نسبت به سایر لوله های فلزی می شود. لوله مسی از وزن کمتری برخوردار بوده و حرارت به راحتی در آن منتقل می شود. وزن کم این نوع لوله در کارهایی از قبیل سوخت رسانی، صنایع شیمیایی و موتورهای هواپیمایی استفاده می شود. لوله مسی در انواع مختلف از جمله کلاف، موییل، کویل و شاخه در دسترس می باشد که متناسب با کاربرد، نوع و مصرف آن نیز متفاوت می باشد.

لوله نشکن فلزی یا DIP

لوله های نشکن فلزی با یک پوشش از جنس چدن گرافیتی به شکل کروی و نشکن ساخته می شوند. لوله های فلزی نشکن لوله های فشاری هستند که از استحکام و مقاومت بالایی برخوردار می باشند. به این ترتیب احتمال شکستگی در آنها کاهش می یابد. کاربرد لوله های فلزی نشکن برای مصارف لوله کشی آب آشامیدنی و فاضلابی می باشد.

انواع لوله های فولادی از نظر ساخت و شکل ظاهری

لوله های فولادی از نظر ساخت و شکل ظاهری به دو نوع جوش یا درزدار و مانیسمان یا بدون درز تقسیم می شوند. روش ساخت این دو نوع لوله فولادی متفاوت است.

• لوله فولادی درزدار

برای ساخت این نوع لوله ورق فولادی به شکل لوله در آورده می شود و درزهای آن با استفاده از جوشکاری به یکدیگر متصل می شوند. به این دلیل به آن لوله فولادی جوشی یا درزدار گفته می شود. لوله درزدار و سیاه همان لوله آهنی می باشد.

• لوله فولادی بدون درز

ساخت این نوع لوله به این ترتیب می باشد که فولاد را را به صورت شمش در می آورند. درون شمش  ساخته شده، حفره ای ایجاد می شود که رفته رفته موجب می شود شمش، شکل لوله به خود گیرد. برای ساخت این نوع از جوشکاری استفاده نمی شود، بنابراین لوله بدون درز است. به این ترتیب لوله مانیسمان  از مقاومت و استحکام بالاتری برخوردار می باشد که در کارهایی از قبیل انتقال گاز و نفت استفاده می شود.

مشخصه های لوله فولادی
یک لوله با شکل استوانه ای، ناحیه داخلی توخالی و بلند که دو سر آن باز می باشد. یک لوله فولادی دارای مشخصه هایی از قبیل طول، قطر و ضخامت می باشد که جنس های مختلفی از آن در بازار داخلی تولید و عرضه می شود. متناسب با مواد بکار رفته در هر یک از لوله های فولادی، کاربرد آنها نیز متفاوت است. یکی از ویژگی ها و مشخصه های دیگر لوله فولادی مقاومت و استحکام بالای آن است که با توجه به جنس و پروژه می تواند متفاوت باشد. طول یک لوله بر حسب متر می باشد که اکثر لوله ها اعماز فولادی و غیر فولادی در طول های 6 و 12 متری ساخته می شوند. در مورد ضخامت نیز باید گفت ضخامت یک لوله فولادی بر حسب اینچ و میلیمتر در نظر گرفته می شود که قطر آن نیز بر حسب میلیمتر می باشد.

کارخانه های تولید کننده لوله فولادی
برخی از کارخانه هایی که در ایران لوله های فولادی تولید می کنند به ترتیب زیر می باشند:

  • نورد لوله و پروفیل خراسان
  • فولاد کوهپایه
  • صنایع فولاد هیربد زرندیه
  • نورد و لوله سپنتا
  • گروه صنعتی سپاهان
  • جهان پروفیل پارس
  • نورد لوله و پروفیل صابری
  • نورد لوله یاران
  • شرکت صنعتی نیکان پروفیل
  • گروه صنعتی درپاد تبریز
  • شرکت لوله و پروفیل اصفهان
  • نورد لوله قائم
0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

مایلید به گفتگو بپیوندید؟
ما دوست داریم شما هم در این بحث شرکت کنید!

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *